ULUCANLAR CEZAEVİ MÜZE ve KÜLTÜR SANAT MERKEZİ

Yazdır
Üst Kategori: Tüm Sayılar Kategori: Sayı: 23
Yayınlanma: Perşembe, 26 Ocak 2012 Yüksel OKTAY tarafından yazıldı.

 

Altındağ Belediyesi, Ankara - 27 Ocak 2012

2010 senesinde halka açılan Ulucanlar Cezaevi Müzesini gezmek, karlı bir güne nasip oldu. Cezaevinin girişindeki büyük bahçesinde, iki balmumu askerin olduğu nöbetçi kulelerinin arasından, 37 senelik askerlik arkadaşımla beraber geçip içeriye girdiğimiz zaman, neleri göreceğimizi bilmiyorduk.

İkimizde emekli olduğumuz için giriş ücreti ödemeden ve müze tanıtım kitapçığını aldıktan sonra, ismi ‘’Adnan Menderes Bulvarı’’ olan uzun bir ara yolda yürüdük ve karşımıza ilk çıkan ‘’Hilton’’ lakaplı 9. ve 10. koğuşlara girdik (Resim 1). Sağ taraftaki koğuş 4 kişilik, sol taraftaki 2 kişilikti ve aradaki hol’de yemek yiyen iki mahkumun balmumu heykelleri vardı, önlerinde tencere ve ellerinde kaşıklarla. Duvarlarda birkaç gazetenin ilk sayfaları asılı idi.

Türk Cumhuriyet tarihine en başından beri tanıklık eden Ulucanlar Hapishanesi 1926 senesinde inşa edilmiş. 2006 yılında Altındağ Belediye’sine devredilmiş ve müze restorasyon işlerine başlanmış. Hüseyin Cahit Yalçın, Bülent Ecevit, Necip Fazıl Kısakürek, İskilipli Atıf Hoca, Osman Bölükbaşı, Muhsin Yazıcıoglu, Yılmaz Güney, Deniz Gezmiş ve onlar gibi çok sayıda fikir suçlusu burada zaman geçirmiş ve bir çok mahkum burada asılmış. Hepsinin kısa hayat hikayeleri, fotoğraflarıyla beraber çift katlı ranzaların önünde sergileniyor. Oral Çalışlar ve kadınlar koğuşunda yatmış olan eşi İpek Çalışlar’ı tanıtan panolar yan yana. Biraz ilerdeki ranzanın önünde Kasım Gülek gibi, hapishanede yatmış  Türkiye’nin en tanınmış siyasetçilerinin de fotoğrafları var.

 

Bir de Taner Akçam’ın fotoğrafı var, 8nci koğuşta yatmış. 1977 yılında bu cezaevinin Marangozluk bölümünden 4 arkadaşı ile kaçmadan duvara şunları yazmış: ‘’Duvar, o duvarlar, vız gelir bize vız.’’. Taner Akçam’ın hemen hemen bütün kitaplarını okudum, en son Ermeni Davanian’la beraber yazdığı kitap dışında. Kaçtiği Almanya’da müthiş bir Türk düşmanı oldu. Sonra Ermeni diasporasının fonları ile Amerika’ya davet edildi ve University of Minnesota’da hocalık yaptıktan sonra Clark University’e geçti. Zaman zaman Türkiye’ye geliyor, her nasılsa fakat babası ‘’Cılavuz’’ köy enstitüsü mezunu yazar Dursun Akçam adına Adıyaman’da açılan Kültür merkezinin açılışına davet edilmemiş.

 

Orta okul yıllarında ‘’Türkiye Gezileri’’ yazılarını okuduğum Hüseyin Cahit Yalçın, 79 yaşında, 26 ay 20 gün Ankara Merkez Hapishanesinde yatmış. 1875-1957 yılları arasında yaşamış ünlü gazetecinin fotoğrafı olan koğuşun bir kısmı müze gibi. Bülent Ecevit’in kasketi, Hüseyin Cahit Yalçın’ın, kendisini cezaevine gönderen yazıyı yazdığı kalemi, saati, sergilenen objeler arasında.

 

Büyük koğuşların yanı sıra birde ‘’Disiplin Hücresi’’ dedikleri zindanlar var. Koğuşların bulunduğu sahaların duvarlarında bir çok hükümlünün fotoğrafları var. Bütün koğuşlarda balmumu heykeller.. Bazıları ranzaların üstünde kitap veya gazete okuyor. Yurtdışında yapılıp gemiyle Isanbul’a, oradanda cezaevine getirilmiş 22 heykelin olduğunu söylediler.

 

Kütüphane ve müze sevdalısı Zübeyde hanım.

 

Bütün koğuşları gezdikten ve sergilenen gazete ilk sayfalarının ve tanıtımyazılarının bazılarını okuduktan sonra kapısında ‘’Kütüphane’’ yazan bölüme geldik. Fakat kütüphane kapalıydı. Bana hemen yan taraftaki kantinden çıkıp Hoş geldin diyen Serap Hanım’a ’Niçin?’’ diye sorduğum zaman ‘’Kütüphane Müdürü olmadığı için’’ dedi. Israr etmem üzere açtı. Büyük bir yer değil, ayrı bir okuma odası var. İki duvarı kaplayan rafların birisinde en çok Necil Fazıl Kısakürek’in kitapları. Birde Başbakan’ın günlük proğramlarından oluşan kitaplar. Doğa Enerjinin sponsorlığında bastırılan ‘’Nazım Hikmet’’ kitabını alıp, üstü fotoğraflarla kaplı masaya oturduğum zaman, içeriye bir hanım girdi ve bize ‘’Hoş geldiniz’’ dedi. Sonra uzun bir sohbet başladı. Ankara Üniversitesi mezunu olduğunu söyleyen Zübeyde hanım, müze hakkında bilgi verdi. (Resim 3) ‘’Burada kaç önemli kişi idam edildi?’’ diye sordugum zaman ‘’18’’ diye cevap verdi ve çıkış kapsının yanında darağacının sergilendiğini söyledi. Zübeyde hanıma, mğüze hakkında bilgi almak için internette müze sitesine girdiğim zaman şu mesajla karşılaştığımı söyledim: ‘’Altındağ Belediyesi'nin yönetiminde olan Ulucan Cezaevi müzesinin internet sayfası, Firmamıza olan borçlarını bir yılı aşkın süredir ödemediği için kapanmıştır.’’ Zübeyde hanım, belediyenin herhangi bir borcu olmadığını ve sitenin ‘’Belediyenin herhangi bir müdahale etmek isteğini kabul etmedikleri için kapatıldığını söyledi.

 

 

 

Ulucanlar cezaevinin müzeye dönüştürülmesi için restorasyan işlerini başlatan Altındağ Belediye Başkanı Sayın Veysel Tiryaki’yi hem tebrik eder hemde kendisine ve müzede çalışanlara teşekkür ederiz. Görülmeye değer bir müze.

 

 

 

Yüksel Oktay, PE

Istanbul

 

Yorumlar (0)

500 karakter kaldı.

Cancel or

joomla 1.6 templates free

©IŞIKBİNYILI.ORG'un e-yayını; The Light Millennium bünyesinde kamu yararı;na ve kamu tarafından desteklenen yayıncılık ilkesiyle, 17 Temmuz 2001 tarihinde, Bircan Ünver tarafından, New York'ta kurulmuştur. Vergiden muafiyet statüsüne (501, (c) (3) ise 17 Temmuz 2001 tarihinden geçerli olmak üzere hak kazanmıştır. IŞIK BİNYILI'nın konsept ve vizyonu "Lightmillennium.Org" bünyesinde ilk kez web ortamında Ağustos 1999'da tanıtılmıştır. Ocak 2000 ila Eylül 2005'e değin Lightmillennium.Org bünyesinde yayımlanmıştır. Sonbahar 2005 tarihiyle isikbinyili.org" alan adı ve bağımsız sitesinde yayındadır. Aynı zamanda, 11 Ocak 2010 tarihi itibariyle de Türk Dernekler Kanunu çerçevesinde, İstanbul merkezli olarak kurumlaşmıştır.  Bu sitenin içeriği kurucularının izni olmaksızın kopyalanamaz. Sitenin tüm içeriği Türkiye'de "IŞIKBİNYILI.ORG"a, uluslararası da "The Light Millennium"a aittir. Uluslararası telif hakları kanunlarıyla korunmaktadır ve her hakkı saklıdır."  2005-2011 Pelin Bali tarafından tasarlanmıştır.  2012/23-25.nci sayılar ise Tülün Ulusoy | OdakSevgi.Biz -  tarafından yeni bir platformda kurulmuş ve geliştirilmiştir. Bu sitenin web-hosting'i ise Ağustos 2011-2014 arasında Horon Solutions tarafından sağlanmıştır. | Kurucu Başkan ve Genel Yayın Yönetmeni: Bircan Ünver         E-posta: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir. |  http://www.isikbinyili.org ©1999-2016

By Joomla 1.6 templates free