yelinTable 'lightmil_pelin.issues' doesn't exist Işık Binyılı | Sayı No:
   

Haber

ADALET AGAOGLU'NA AMERIKA'DAN FAHRI DOKTORLUK UNVANI

Bircan ÜNVER

Bircan ÜNVER, Columbus, Ohio - (Aralik 1998) Nerdesin Turkiye? Hani hep sitem etmez misin Bati'da bize yeterince yer verilmiyor ve bizim degerlerimiz taninmiyor diye? Peki sen Turkiye, kendi degerlerine sahip cikiyor musun ya da ne zaman ciktin? Iste sevgili Turkiyem, senin getirdigin ve yerlestirdigin degerler ve ideallerle buyuyen ve onlari gerceklestirmeye adanan idealist bir yazin cabasinin sonucu, senden bagimsiz olarak ve o kabul gormuslugunu cok istedigin Amerika'da, senin bir yazarin cok onemli bir universitede 'Fahri Doktorluk' unvanina, Cagdas Turk edebiyatina kazandirdigi edebiyat yapitlariyla deger gorulurken, ve sen her yil yuzbinlerce dolari hicbir yere varmayan lobi calismalarina harcarken, senin icin sunulmus boylesi bir kulturel degere sahip cikmak varken, nerdesin?

Columbus'daki Ohio Eyalet Universitesi, Amerika'nin en buyuk kampuslerinden birisi ve Columbus'da bir universite kentinin butun niteliklerini icinde barindiriyor. Ilk rastladiginiz polisinden, Endonazyali bir taksi soforunden, bu universitenin kampusunun kapasitesi, buyuklugu ve zenginligi ile ovunmesi ile de Columbus'la tanismis oluyorsunuz. Ornegin; 50 bin civarinda ogrencisi olan Ohio State Universitesi'nde, kendi ozel havaalani, hastanesi, ozel telefon sistemi, ozel elektrik santrali olan, kisaca A'dan Z'ye kendi alani icinde, bir sehir sisteminin butun alt ve ust yapilarini bulunduran bir universite, Ohio Eyalet Universitesi.


Bircok yonuyle, Amerika'nin en seckin universitelerinden biri. Turkiye ve Ortadogu calismalarinin, Amerika ve Dunya'da en yetkin calisildigi ve uzerinde arastirmalar yapildigi bir universite ayni zamanda. Bu universite'de fahri doktorluk payesinin son derece zor ve ince elenip ince bir suzgecten gecirildikten sonra, dunya capinda une sahip olan ve sahip olabilecek potansiyele sahip olan, uluslararasi degerlere; titiz bir arastirma ve dort bes ortak universitenin de katki, arastirma, inceleme ve ortak mutabiklari sonucu vardiklari karar sonucu, "fahri doktora" odulu veriyorlar.

Okulun bu yilki 11 Aralik'ta yapilan odul toreninde 1700 ogrenci mezun oldu ve onbinden fazla da ogrencilerin aileleri olmak uzere buyuk bir topluluk, bu mezuniyet torenine katildi. Ohio State Universitesi'nin ust duzey kriteryasiyla, fahri doktorluk unvanina, bu torende yalnizca iki fahri doktorluk unvani verdi. Ilki, unlu yazarimiz Adalet Agaoglu'na, digeri ise muzik dalinda Amerikali bir muzikologa verildi. Bugune degin Agaoglu'nun yalnizca 'Uc Bes Kisi' adli romani, Ingilizce'de 'Curfew' adi ile yayimlandi.

Fahri doktorluk unvani icin on calismalar ve oneriler ise iki yil oncesindcn basladi. Agaoglu'nun 'Fahri Doktorluk' unvanina adayligi, universitenin Osmanli Tarihi profesoru Carter Findley tarafindan, universite yonetim kuruluna onerildi.

Prof. Findley, kendisinin arastirmalari esnasinda, Agaoglu'nun kitabini okumasi onerileri ile karsilasinca, hemen Agaoglu'nun romanlarini okumaya baslar ve o andan itibaren beyninde ilk filiz yeserir. Turk dilini cok zengin olarak bilen ve kullanan Prof. Cartner, Agaoglu'nun romanlariyla, "fahri doktora" unvanina iliskin dusunce beyninde yesermeye baslar ve daha derinlemesine konu ile ilgili bir on arastirmaya yapar. Cunku bir resume ve on arastirma raporu ile 'neden Agaoglu'nu bu odule aday onerdigini', universite yonetimine aciklamak ve sunmak durumundadir.

Butun bu sureclerde gerekenleri Prof. Findley, meslektasi Prof. Vicroria Holbrook ile gerceklestirir. Prof. Holbrook ise ayni universitenin Turkiye ve Ortadogu Bolumu'nun baskanidir. Arastirmalari esnada ogrenirler ki, Adalet Agaoglu 1957-1959 yillari arasinda Columbus'da yasamistir ve esi Halim Agaoglu Ohio State Universitesiinin Muhendislik bolumu'nde bu yillarda master yapmistir.

Bu nadir rastlanti Prof. Findley'i, ayrica cok heyecanlandirir, ancak daha sonra bir sorun gundeme gelmistir. Oneri yapildiktan, arastirma ve degerlendirme asamalari tamamlandiktan sonra, uzun bir sure bu konuda karar verilmesi icin universite yonetim kurulunun masasinda bu dosya uzun bir sure beklemistir.

Nedenine gelince, hepimizin bildigi Agaoglu'nun iki yil once gecirdigi o talihsiz kazayi atlatmasini beklemeleri... Iyilesmeye baslamasinin ardindan, kendisine bu oneri, yazili olarak yapilip, bu odulu kabul edip etmeyecegi soruldugunda, boylesi onurlandirici bir odulu hem kendi mesleki basarisinin uluslararasi boyutlara tasinma heyecani hem de cagdas Turk edebiyatinin yeni kitada cok sinirli olan taninmisligina bir katki yapma heyecani ile, Agaoglu bu odulu kabul etmistir.

Odul torenini izleyen aksamda, Ohio Eyalet Universitesi, yazarimiz onuruna bir kokteyl verdi. Kokteyle Chicago Baskonsolosu Yavuz Aktas, New York Buyukelcili'ginden Gurcan Turkoglu, universitenin dekani Kermit Hall, Prof. Findley, Prof. Holbrook, New York Universitesi'nden Sibel Birol, Turkiye'den edebiyat elestirmeni Semih Gumus, sair Mahmut Temizyurek ve universitesinin master ve doktora bolumunden ogrenciler ile yazarin yakin dostlari katilmislardir.

Kokteyli izleyen Cumartesi gunu ise, Agaoglu'nun romanlari uzerine farkli acilardan arastirma ve incelemeleri kapsayan bildiriler sirasiyla Sibel Erol, Mahmut Temizyurek, Semih Gumus, Jale Parla, ozellikle tiyatro oyunlari uzerine bir bildiriyi ise Sevda Sener, ve ayrica Jale Parla, programda yer almasina ragmen Almanya'daki kotu hava kosullari nedeniyle seyahatini gerceklestireyen Sibel Irzik'in bildirisini de sunmustur. Bildirileri ise izleyicinin aktif katilimi olan bir acik tartisma sureci takip etmistir.


Pazar gunu ise sempozyumda sunulan bildiriler devam etti ve akabinde ise Prof Holbrook Agaoglu ile katilima acik bir roportaj yapmistir. Prof Findley ise bu esnada Agaoglu'nun yanitlarini Turkce'den Ingilizce'ye ve gerekse Turkce sorulari Ingilizce'ye cevirmistir. Roportaj esnasinda, Agaoglu, Prof Holbrook'un bir sorusuna yanit olarak, "Sadece bir feminist yazar olmayi degil, bir kadin yazar olarak tanimlanmayi da reddediyorum' seklinde yanit vermistir." Columbus, Ohio, Aralik 1998

© Eylül 2005, IşıkBinyılı

© IŞIK BİNYILI e-dergisi; The Light Millennium bunyesinde kamu yararına ve kamu tarafından desteklenen yayıncılık ilkesiyle, 17 Temmuz 2001 tarihinde, Bircan Unver tarafindan, New York'ta kurulmuştur. Vergiden muafiyet statusune (501, (c) (3) ise 17 Temmuz 2001 tarihinden gecerli olmak uzere hak kazanmıştır. Bu sitenin içeriği kurucularinin izni olmaksızın kopyalanamaz. Sitenin tum icerigi "The Light Millennium"a aittir. Uluslarası telif hakları kanunlarıyla korunmaktadır ve her hakkı saklıdır."
Genel Yayin Yonetmeni: Bircan Unver
The Light Millennium'un Ingilizce sitesinin cizgisinde; Tasarlayan ve Geliştiren Bali & Bali Works

Bali & Bali Works